Duurzame koptelefoon: wat het echt betekent

‘Duurzaam’ is het meest uitgekauwde woord in de marketing. Je kunt het plakken op een koptelefoon met gerecycled plastic in de verpakking en een vastgelijmde batterij erin. Deze gids is geschreven door een koptelefoonmaker, dus we zijn partijdig. We vertellen je toch wat je moet vragen, en ook waar anderen het beter doen dan wij.

De duurzaamste koptelefoon is die je niet opnieuw hoeft te kopen

Een groot deel van de milieubelasting van elektronica ontstaat al bij de productie. Daarom maken materialen minder uit dan hoeveel jaar dezelfde koptelefoon in gebruik blijft. Een bamboe behuizing helpt niet als de batterij vastgelijmd is en het hele ding bij het afval gaat zodra de batterij moe wordt. Een koptelefoon die je niet kunt repareren is geen product, maar een abonnement.

Vijf vragen voor je een duurzame koptelefoon koopt

1. Kun je de batterij vervangen? De batterij geeft het als eerste op. Als je hem niet kunt vervangen, is de levensduur van de koptelefoon de levensduur van de batterij.

2. Zijn de oorkussens los te koop? Het oorkussen slijt het snelst. Een goed teken is dat je het zelf kunt vervangen zonder gereedschap.

3. Repareert de fabrikant na de garantie, en voor welke prijs? De garantie duurt een paar jaar, de koptelefoon hopelijk langer. Vraag vooraf naar de prijs. ‘Vraag een offerte aan’ betekent meestal dat een nieuwe goedkoper uitvalt.

4. Zijn er onderdelen te krijgen? Repareerbaarheid is alleen gepraat als de onderdelen aan niemand worden verkocht.

5. Wat gebeurt er met je oude koptelefoon? Neemt de fabrikant oude exemplaren terug, en verkoopt hij gereviseerde tweedehands? Hergebruik is duurzamer dan een nieuw product in gerecycled karton.

Waar anderen goed in zijn

De Fairbuds XL van Fairphone zijn vanaf het begin ontworpen om te repareren, en de batterij en onderdelen kun je zelf vervangen. Dat is goed werk, en dat zeggen we hardop. House of Marley zet juist in op materialen zoals bamboe en gerecyclede kunststoffen. In de topmodellen van veel grote merken zit de batterij vastgelijmd, en service betekent in de praktijk omruilen voor een nieuwe.

Hoe wij het doen

Reparatie voor 69 euro, ook na de garantie. Onze service in Kajaani repareert koptelefoons uit de VMK-serie voor een vaste prijs, inclusief arbeid, onderdelen en verzending heen en terug binnen de EU. Batterij, oorkussen of printplaat, de prijs is hetzelfde. Een reparatie duurt meestal ongeveer een week.

De oorkussens vervang je zelf. Vervangende oorkussens kosten 29,90–34,90 euro, en vervangen lukt gewoon aan de keukentafel.

Tweedehands en inruilprogramma. Gereviseerde tweedehands koptelefoons heb je vanaf 109 euro, met 24 maanden garantie. Voor een oude VMK20 of VMK25 krijg je 50 euro inruilkorting als je een nieuwe koopt.

Twee jaar volledige garantie. Als de koptelefoon in die tijd vanzelf kapotgaat, kost de reparatie niets.

Een langere berekening over wanneer repareren loont en wanneer niet, lees je in het stuk loont het om je koptelefoon te repareren, of koop je toch een nieuwe.

Wat we niet doen

Eerlijkheid verplicht. De NL25-oordopjes repareren we niet, want in zo'n dopje past geen schroevendraaier. Een defect paar wordt onder garantie vervangen, en kapotte worden gerecycled als onderdelen. Nordell-speakers hebben twee jaar garantie, maar na de garantie repareren we ze niet. Ons doel is dat in de toekomst al onze producten te repareren zijn. We zijn met koptelefoons begonnen, omdat die het grootste deel van onze verkoop uitmaken.

En ja, we hebben ook een greenwashing-campagne: het doel is een boom te planten voor elke verkochte koptelefoon. Dat is greenwashing, en dat geven we toe. De bomen groeien toch.

Veelgestelde vragen

Repareren jullie koptelefoons van andere merken? Nee. Die zijn niet ontworpen om open te maken, en we hebben er geen onderdelen voor.

Is duurzaam hetzelfde als ecologisch? Niet helemaal. Bij ecologisch gaat het vaak over materialen, bij duurzaamheid over hoe lang een product wordt gebruikt. Bij koptelefoons weegt dat laatste zwaarder.

Is tweedehands kopen een goed idee? Als ze gereviseerd zijn en garantie hebben, ja. Dan koop je dezelfde koptelefoon goedkoper, en hoeft niemand een nieuwe te maken. De Death Star wordt trager gebouwd, maar dat is ons probleem.